Młodzieżowy Dom Kultury im. Jaworzniaków znów zatrząsł fundamentami lokalnej rzeczywistości. 26 lutego 2026 roku – w dniu tyleż niepozornym, co osobliwym (bo przecież to Dzień Kabanosa oraz jakże potrzebny cywilizacyjnie Dzień Pozdrawiania Blondynek) – odbył się XV Konkurs Talentów „Szału nie ma”, któremu przyświecał Dzień Dinozaura – stąd ceramika podkreślająca jubileusz, wykonana przez p. B. Koczur.
Pomysłodawcą i demiurgiem wydarzenia pozostaje niezmiennie Zbigniew Adamczyk – człowiek-instytucja, konferansjer z wyboru i polonista z powołania, który w tym roku – jak donoszą tajne źródła – wystąpił w roli skromnego mistrza ceremonii, udając, że mikrofon trzyma po raz pierwszy w życiu. Podobno nawet przez chwilę zapowiedział kategorię plastyczną jako „plastelinową”, czym wywołał salwę śmiechu oraz krótkotrwałe drżenie statywów mikrofonowych. Mimo wielogodzinnych przygotowań w budynku grasował chochlik chaosu – niektórzy z uczestników konkursu plastycznego przybyli na specjalne wezwanie, ponieważ sądzili, że wydarzenie odbywa się 27 lutego, jurorzy na gorąco uzupełniali listę uczestników, a scenariusz zmieniał się z minuty na minutę, jednak operatorzy dźwięku (Robert Pasierbek i Zofia Bomba) pokonali upiora zamętu (z jednym wyjątkiem – kiedy plik dźwiękowy nie został odtworzony mimo użycia różnych technik). Sala widowiskowo-koncertowa, choć skromna metrażem, wypełniła się po brzegi – młodymi artystami, rodzicami, instruktorami oraz osobami, które przyszły sprawdzić, czy kabanos rzeczywiście inspiruje twórczość sceniczną (nie odnotowano bezpośrednich dowodów, choć pewne rytmiczne układy taneczne mogły sugerować spiralną symbolikę).
Podczas konkursu wystąpiło dwadzieścia jeden podmiotów indywidualnych, dwa duety oraz cztery zespoły. Prezentacje wokalne obejmowały repertuar rozciągnięty niczym kabanos w dłoniach znudzonego konsumenta – od piosenek dziecięcych po ambitniejsze utwory wymagające nie tylko skali, ale i odwagi interpretacyjnej. Niektórzy uczestnicy śpiewali tak, jakby mikrofon był zbędnym luksusem. Inni traktowali go jak sprzymierzeńca. Najważniejsze jednak, że każdy z wykonawców śpiewał naprawdę – a szczerość, jak wiadomo, nie potrzebuje efektów specjalnych. Układy taneczne przypominały wykres funkcji sinus, chwilami zaś paraboli skierowanej ramionami ku górze (matematyczne skojarzenia są w tym konkursie nieuniknione). Były choreografie dynamiczne, były momenty subtelne, były też figury, które wprawiały publiczność w stan lekkiego niedowierzania wobec praw fizyki. Nie zabrakło tiulu. Nie zabrakło sneakersów, a nawet butów kowbojskich (w dynamicznym tańcu rodem z Ameryki Północnej). Recytatorzy udowodnili, że słowo – nawet bez podkładu muzycznego potrafi zawładnąć przestrzenią. Były interpretacje liryczne, dramatyczne, momentami wręcz monumentalne. Niektórzy młodzi artyści patrzyli w dal z takim przekonaniem, jakby za ostatnim rzędem krzeseł znajdował się horyzont literatury światowej. Kategoria plastyczna, choć pozbawiona dźwięku i reflektorów, emanowała kolorem i wyobraźnią. Prace – rozmieszczone z godnością na sztalugach i tablicach – tworzyły galerię małych wszechświatów. Tu parabola przybierała formę kreski, a sinus – plamy barwnej.
Zgodnie z matematyczną wizja świata werdykt powierzono osobom nieprzypadkowym, o spojrzeniach przenikliwych niczym światło reflektora: Klaudii Czerwik-Adamek – tancerka zmiędzynarodową kategorią S, Natalii Urant prezes Stowarzyszenia Twórców Kultury „Oskard”, malarce ekologicznej oraz Konstancji Zarzyckiej polonistce, a przy tym WWD czyli wybitnej wicedyrektor MDK. Komisja, uzbrojona w długopisy, karty ocen oraz niebezpieczną ilość cukru w krwiobiegu, dokonywała selekcji z godnością i skupieniem godnym obrad trybunału do spraw metafizyki talentu. Warto podkreślić, że jury nie tylko oceniało, ale również – tradycyjnie – usiłowało nie zdradzić emocji, które zdradzały się same.
Ostateczni zwyciężyli:
Śpiew:
I miejsce – Zuzanna Machejek
II miejsce – Alicja Habowska
III miejsce – Karolina Siwica
Taniec:
I miejsce – Zofia Miech
II miejsce – zespół Stokrotki
III miejsce – zespół Tęczowe Nutki
Recytacja:
I miejsce – Malena Pukło
II miejsce – Zuzanna Taboł
III miejsce – Natalia Majewska
Plastyka:
I miejsce – Natalia Solarz
II miejsce – Mikołaj Folga
Poza nagrodami każdego z uczestników obdarowano praktycznymi upominkami, które zakupiono dzięki wsparciu Wydziału Promocji, Kultury i Sportu Urzędu Miasta Jaworzna. Jurorzy otrzymali również drobne dowody wdzięczności (w tym małe dzieła ceramiki przestawiające wspomnianego dinozaura – kabanosy są mniej twarzowe)); szkoda tylko, że zabrakło tradycyjnej polskiej kiełbasy typu kabanos zastąpionej przez niezdrowe słodycze. Organizator się nie popisał, z banalnego powodu: lubi słodycze. Bliżej mu do dinozaura, niż oślej kiełbaski.
Czy fakt, że konkurs odbył się w Dzień Kabanosa, wpłynął na spiralną dynamikę niektórych choreografii? Czy Dzień Pozdrawiania Blondynek sprawił, że liczba uśmiechów na widowni była statystycznie wyższa? Nie dysponujemy badaniami naukowymi. Dysponujemy jednak obserwacją: atmosfera była lekka, serdeczna i – co tu dużo mówić – pozbawiona patosu większego niż to absolutnie konieczne.
Talent, jak wiadomo z poprzednich edycji, nie potrzebuje czerwonego dywanu ani orkiestry symfonicznej. Objawia się nagle – w jednym geście, w jednym dźwięku, w jednej pauzie między wersami. I właśnie takich momentów – krótkich, intensywnych, niepowtarzalnych – podczas XV edycji nie brakowało. Po ogłoszeniu werdyktu (ostatecznego i niepodważalnego jak prawa geometrii euklidesowej) wszyscy uczestnicy otrzymali dyplomy i nagrody, a organizator – jak przystało na demona charyzmy – rozdawał gratulacje z prędkością światła i z zaskakującą precyzją artykulacyjną.
Czy szału nie było? Oficjalnie – nie było. Nieoficjalnie – ciąg talentów pozostaje rosnący. A jeśli przyjąć, że rozwija się on zgodnie z funkcją kwadratową, to można zaryzykować tezę, że maksimum dopiero przed nami.
Jacek Fidyk
